Naam: Algemeen
Veld voor de titel en de verantwoordelijkheidsvermelding
Objecten
Titels of namen (Titles or names)
Herkomst: Zie: Toelichting
Toelichting RDA
Toelichting FOBID RT
Toelichting RDA: Welke en hoeveel auteurs neem je over?
Aanvullende uitgangspunten enerzijds bij het opnemen van auteurs in kmc 4000 e.d. en anderzijds bij het verdubbelen in kmc 3000 e.d.
Gebruik vierkante haken in kmc 4000
Luisterboeken
Vorm van verantwoordelijkheidsvermelding
Copyrightvermelding is geen verantwoordelijkheidsvermelding
Ondertitel niet op titelpagina
In welke taal wordt een titel in kmc 4000 toegevoegd als een publicatie geen titel heeft?
Objecten - verantwoordelijkheidsvermelding
Persoon, familie of corporatie onderdeel van de titel versus introductiewoorden op titelpagina
Welke en hoeveel auteurs neem je over in de kmc's 4000, 4004, 4006, 4007, 4020, 4201 e.d.?
Hieronder staan afspraken over het vermelden van de categorieën en de aantallen auteurs in het beschrijvingsblok (ISBD-blok) in de kmc's 4000, 4004, 4006, 4007, 4020, 4201 e.d. Niet te verwarren met het verdubbelen van auteurs in de kmc's 3000 e.d., d.w.z. het maken van ingangen op het record!
Deze richtlijnen gelden voor RDA records.
  • De bronnen voor de verschillende auteursvermeldingen worden besproken in paragraaf 2.4.1.2 Sources of Information van de RDA Toolkit. (Zie voor een nadere toelichting: Identificeren van de publicatie (identification of the resource) en bronnen van informatie (sources of information).
  • De eerste auteursvermelding is verplicht (RDA Toolkit 2.4 Statement of Responsibility). Daarvan worden alle auteurs opgenomen in het titel- en auteursveld (RDA Toolkit 2.4.1.4 Recording Statements of Responsibility).
  • De tweede e.v. auteursvermelding zijn optioneel (RDA Toolkit 2.4 Statement of Responsibility). Maar als een dergelijke auteursvermelding wordt vermeld, dan worden daarvan eveneens alle auteurs opgenomen in het titel- en auteursveld (RDA Toolkit 2.4.1.4 Recording Statements of Responsibility).
  • Auteursvermeldingen die betrekking hebben op een specifiek element, zoals de onzelfstandige deeltitel en de editie, worden uiteraard in het veld voor de onzelfstandige deeltitel en het editieveld opgenomen.
  • Verantwoordelijkheidsvermeldingen worden overgenomen rekening houdend met volgorde in de publicatie, de typografie e.d. (RDA Toolkit 2.4.1.6 More Than One Statement of Responsibility).
  • Besluit van de Redactie Richtlijnen: Uit de overige categorieën auteurs mag een selectie gemaakt worden conform de tot nu toe in het GGC gevolgde praktijk. Maar als je een categorie opneemt, zoals redacteuren, dan vermeld je alle redacteuren. Dus onafhankelijk van de plek, de bron in de publicatie, zoals titelpagina, colofon, voorwoord e.d. Dit geldt ook voor personen en corporaties die in een subcategorie zijn genoemd (bijv. assistent-editors).
  • Advies: niet opgenomen worden ontwerpers van omslag en andere grafische ontwerpers.
  • Formuleringen als 'en zes anderen' en '... [et al.]' mogen niet (meer) worden gebruikt (RDA Toolkit 2.4.1.5 Statement Naming More Than One Person, Etc.). De Werkgroep Richtlijnen RDA heeft besloten om 'nee' te zeggen tegen de 'Optional Omission' bij deze paragraaf.
  • Vierkante haken worden binnen RDA anders toegepast dan in de Regels voor de titelbeschrijving. Binnen RDA worden zij gebruikt om aan te geven dat de gegevens afkomstig zijn van buiten de resource. Onder een resource wordt bijvoorbeeld een boek verstaan - van kaft tot kaft -, een object en een lp in een hoes. Kortom, alles wat tot een publicatie behoort. Dit betekent dat bijvoorbeeld een cd of dvd als bijlage bij een boek ook tot de betreffende resource behoort.

Wat zijn auteursvermeldingen?
Voorbeeld: Schets van Nederland / door Jan Jansen en Piet Pietersen ; met een inleiding van Nicolaas Klaassen ; met bijdragen van Willem, Karel, Piet en Dirk Willemsen ; gekleurde tekeningen van Studio Arend Arendsen
- 1e auteursvermelding: door Jan Jansen en Piet Pietersen
- 2e auteursvermelding: met een inleiding van Nicolaas Klaassen
- 3e auteursvermelding: met bijdragen van Willem, Karel, Piet en Dirk Willemsen
- 4e auteursvermelding: gekleurde tekeningen van Studio Arend Arendsen
Aanvullende uitgangspunten enerzijds bij het opnemen van auteurs in kmc 4000 e.d. en anderzijds bij het verdubbelen in kmc 3000 e.d.
RDA bevat richtlijnen waaraan een record minimaal moet voldoen wil er sprake zijn van een RDA record. Dit zijn de zogenaamde Core Elements. Dit betekent dat er veel aan het oordeel van de catalogiseerder c.q. catalogiserende bibliotheek wordt overgelaten. Bij het catalogiseren kunnen diverse overwegingen een rol spelen. Het al dan niet vermelden van bepaalde auteurs kan afhankelijk zijn van:
  • De aard van het materiaal: 'gewone' boeken, handschriften, oude drukken, audio-visueel materiaal etc.
  • De soort bibliotheek. Bevat de bibliotheek bijzondere collecties die een 'speciale' behandeling vereisen als het gaat om catalogiseren?
  • Doelgroep(en) / publiek. Kent de bibliotheek doelgroepen voor wie bepaalde informatie van groot belang is?
  • Ook de 'bekendheid' van auteurs binnen hun vakgebied kan een rol spelen.

Dus als het gaat om de vraag welke en hoeveel auteurs er in het record dienen te worden opgenomen, gelden er slechts enkele algemene uitgangspunten. Dit impliceert dat catalogiseerders tot uiteenlopende keuzes kunnen komen t.a.v. bepaalde publicaties.
Gebruik vierkante haken in kmc 4000
Als de informatie voor kmc 4000 van buiten de publicatie komt, gebruik je vierkante haken. Bijvoorbeeld als het gaat om het vermelden van de functie van een auteur, zoals 'onder redactie van'. Als deze informatie als zodanig in de publicatie staat, gebruik je geen vierkante haken in kmc 4000.

Voorbeeld 1
Wanneer er ergens in de publicatie staat: 'vertaling uit het Engels', dan wordt dit zo overgenomen in kmc 4000 mits er de naam van de vertaler volgt.

Voorbeeld 2
Als er alleen 'vertaling: Marry Assenberg' in de publicatie staat en 'uit het Engels' komt van buiten de publicatie, dan wordt dit tussen vierkante haken in kmc 4000 gezet.

De zinsnede 'vertaald uit het Engels' zonder de naam van de vertaler, wordt niet in kmc 4000 opgenomen, maar in een annotatie, namelijk in kmc 4201.
Luisterboeken
Bij titels van luisterboeken in de vorm van: 'auteur leest boek' wordt de bestaande praktijk voortgezet. De voorlooptekst 'Theodor Holman leest' vormt in onderstaande voorbeeld een onderdeel van de hoofdtitel.

Voorbeeld
4000 @Theodor Holman leest De grootste truc aller tijden ...
Vorm van verantwoordelijkheidsvermelding
Uitgangspunt is: "Transcribe a statement of responsibility as it appears on the source of information". (RDA Toolkit 2.4.1.4 Recording Statements of Responsibility)

Voorbeelden
- by Dr. Johnson
- by Sir Richard Acland
- by Alfred, Lord Tennyson
- edited and introduced by Mrs. C.F. Leyel
- created by the fourth grade class of Washington Elementary School, Berkeley, CA

"If separate letters or initials appear on the source of information without full stops between them, transcribe the letters without spaces between them, regardless of spacing on the source." (RDA Toolkit 1.7.6 Spacing of Initials and Acronyms)

Voorbeeld
prepared by members of the AIAA Technical Committees on Space Systems and Space Atmosphere Physics

"If such letters or initials have full stops between them, omit any internal spaces." RDA Toolkit 1.7.6 Spacing of Initials and Acronyms)

Voorbeeld
edited by P.C. Wason and P.N. Johnson-Laird

In het Nederlandse RDA profiel is 'ja' gezegd tegen de volgende optionele toevoeging: "Abridge a statement of responsibility only if this can be done without loss of essential information. Do not use a mark of omission (...) to indicate such an omission. Always record the first name appearing in the statement. When omitting names from a statement of responsibility naming more than one person, etc., apply the instructions at 2.4.1.5." (RDA Toolkit 2.4.1.5 Statement Naming More Than One Person, Etc.)
Daaraan is de volgende toelichting toegevoegd: "Toelichting van Werkgroep Richtlijnen RDA: Elementen die tot de naam van de verantwoordelijke behoren en de aanduiding van diens rol ten opzichte van de resource worden als essentieel beschouwd en mogen niet worden weggelaten. Overige informatie kan zonder verantwoording worden weggelaten; desgewenst kan dergelijke informatie worden opgenomen in de ingangsrecords van de betreffende entiteit." Onder 'overige informatie' vallen beroepen/functies, organisaties waarbij iemand werkzaam is (geweest), adresgegevens e.d.
Copyrightvermelding is geen verantwoordelijkheidsvermelding
Een copyright vermelding als zodanig is geen verantwoordelijkheidsvermelding. Er is aanvullende informatie noodzakelijk om daartoe te kunnen besluiten. Deze informatie kan zowel van binnen als van buiten de publicatie komen.

Voorbeeld informatie binnen de publicatie
In colofon: Illustraties: ©Bert Bouwman
In het voorwoord staat dat de illustraties met grote zorg gemaakt zijn door Bert Bouwman.

In dit geval kan Bert Bouwman opgenomen worden als illustrator in kmc 4000 of in een annotatie.

Voorbeeld informatie buiten de publicatie
In colofon: Illustraties: ©Bert Bouwman
In de rest van de publicatie staat geen nadere informatie over de rol van Bert Bouwman.

Je herkent de tekeningen en je weet dat ze van Bert Bouwman zijn. Dan komt de informatie van buiten de publicatie. Dit betekent dat de verantwoordelijkheidsvermelding in kmc 4000 tussen vierkante haken of in een annotatie (zonder vierkante haken) wordt opgenomen.

Aanbevolen wordt om de copyrightvermelding niet letterlijk uit de publicatie over te nemen in kmc 4201.
Ondertitel niet op titelpagina
Het komt voor dat een ondertitel op de titelpagina (de eerste bron) ontbreekt en alleen op de omslag of de keerzijde van de titelpagina voorkomt. Als je besluit om de ondertitel op te nemen, dan gebeurt dat in kmc 4201 met de voorlooptekst: Ondertitel op omslag:.
In welke taal wordt een titel in kmc 4000 toegevoegd als een publicatie geen titel heeft?
Niet alle publicaties hebben een titel. Dat komt onder meer voor bij brieven, handschriften, oude drukken, cartografische materiaal en objecten.
Voor de 'bedachte' titel gelden de volgende richtlijnen. In de RDA Toolkit luidt paragraaf 2.3.2.11 Recording Devised Titles:
"If: the resource itself has no title (see 2.3.2.10)
and a title cannot be found in any of the other sources of information specified at 2.2.4
then: devise a brief descriptive title that indicates either:
a) the nature of the resource (e.g., map, literary manuscript, diary, advertisement) or
b) its subject (e.g., names of persons, corporate bodies, objects, activities, events, geographical area and dates) or
c) a combination of the two, as appropriate.
Use the language and script appropriate to the content of the resource being described, except where instructed to use specific terminology."

De Werkgroep Richtlijnen RDA heeft 'ja' gezegd tegen het alternatief: "Devise a title in a language and script preferred by the agency preparing the description.", op voorwaarde dat de taal van catalogisering hierbij als uitgangspunt fungeert.

De 'bedachte' titel wordt in kmc 4000 tussen vierkante haken toegevoegd.
Objecten - verantwoordelijkheidsvermelding
De vervaardiger of maker van een object wordt in de verantwoordelijkheidsvermelding in kmc 4000 vermeld als er sprake is van een duidelijke vervaardiger of maker.
Persoon, familie of corporatie onderdeel van de titel versus introductiewoorden op titelpagina
In paragraaf 2.3.1.5 Names of Persons, Families, and Corporate Bodies van de RDA Toolkit staat: "If a title consists solely of the name of a person, family, or corporate body, record the name as the title."

Voorbeeld
4000 @Georges Brassens

En verder:
"If:
the title includes a name that would normally be treated either as part of a statement of responsibility or as the name of a publisher, distributor, etc.
and
the name is an integral part of the title (e.g., connected by a case ending)
then:
record the name as part of the title."

Voorbeeld
4000 @Marlowe's plays
4000 @Eileen Ford's a more beautiful you in 21 days
4000 La @route Shell
4000 @Larousse's French-English dictionary
4000 @Hayman's zakgids kust- en wadvogels van Europa

In paragraaf 2.3.1.6 Introductory Words, Etc. staat: "Do not transcribe words that serve as an introduction and are not intended to be part of the title."

Voorbeeld
4000 @Sleeping Beauty
Source of information reads: Disney presents Sleeping Beauty

Voorbeeld
4000 @Selections from The desert song
Source of information reads: Decca Records presents selections from The desert song
Toelichting FOBID RT: Gedrukte boeken (A)
Bron van de beschrijving: Titelblad of het alternatief daarvan
Brieven (D) en Handschriften (F)
Bij de beschrijving van brieven (D) en handschriften (F) wordt het gebruik van vierkante haken in het titelveld ten sterkste ontraden. De toepassing ervan heeft alleen zin bij het beschrijven van gedrukte werken, waar de aanwezigheid van een titelpagina regel is. Deze ontbreken echter in de meeste handschriften en brieven.
Objecten
Definitie: Titles, identifying phrases, or names given to a work of art, architecture, or material culture. For complex works, series, or collections, the title may refer to a discrete unit within the larger entity (a print from a series, a photograph in a collection, a panel from a fresco cycle, a building within a temple complex) or it may identify only the larger entity (series, collection, cycle) itself.
Dit betekent dat de titel of de naam van een object niet als zodanig op het object behoeft voor te komen of als zodanig aan het object kan worden ontleend, zoals bij boeken en andere materialen vaak wel gebruikelijk is.
Oftewel, de formulering van de titel of de naam van een object, en de mate van detaillering hiervan, zal vaak afhankelijk zijn van de behoefte van de catalogiserende instelling.
In kmc 4000 wordt de voorkeurstitel of -naam (preferred title or name) vermeld. Kmc 326X is bedoeld voor de alternatieve titels of namen (alternate titles or names) van objecten.
Deze kmc kan in principe de volgende gegevens, indien relevant en indien mogelijk, omvatten. Echter, per situatie dient bekeken te worden of deze gegevens in kmc 4000 worden vermeld of dat het beter is om deze gegevens in een annotatie onder te brengen.
Title type (The kind of title or name assigned to a work)
Voorbeelden:
  • Repository
  • Artist's
  • Former
Title date (A description of the date on which a particular title was assigned to the work, or a range of dates during which a title was known to be valid)
  • 1887
  • 1946-1972
  • late 17th century
Invoer: De interpunctie van de titel wordt genoteerd volgens de ISBD regels. Het is verplicht het titelwoord van de hoofdtitel vooraf te laten gaan door een at-sign (@). Er is slechts één @ mogelijk in kmc 4000.
De hoofdtitel kan gevolgd worden door:
  • Een algemene materiaalaanduiding voorafgegaan door _* en afgesloten met *. Dit subveld wordt in principe niet meer gebruikt.
  • Een ondertitel, voorafgegaan door _:_
  • Een paralleltitel, voorafgegaan door _=_
  • Een tweede hoofdtitel van dezelfde auteur, voorafgegaan door _;_ eventueel gevolgd door:
  • Een ondertitel, voorafgegaan door _:_
  • Een paralleltitel, voorafgegaan door _=_
  • Een verantwoordelijkheidsvermelding, voorafgegaan door _/_
  • Een tweede of volgende verantwoordelijkheidsvermelding, voorafgegaan _;_. Dit element is herhaalbaar.
  • Hierna kan een hoofdtitel van een andere auteur (of een anonieme titel) volgen. Deze hoofdtitel wordt dan voorafgegaan door _$_ waarna alle hierboven genoemde elementen, behalve de @, met de bijbehorende interpunctie kunnen volgen.
De paralleltitel kan op twee manieren ingevoerd worden:
  • Als tekst, overgenomen van het titelblad
  • Als een verwijzing naar kmc 326X , genoteerd als _=_$326X, waar de paralleltitel genoteerd is. Zodra het record wordt opgeslagen in het GGC, wordt de verwijzing vervangen door de bijbehorende tekst.
De verantwoordelijkheidsvermelding kan op twee manieren ingevuld worden:
  • Door de naam over te nemen, zoals deze op het titelblad vermeld staat, waarbij de eerste vermelding wordt voorafgegaan door _/_ en de volgende verantwoordelijkheidsvermelding(en) door _;_
  • Door te verwijzen naar een al aanwezige kmc 3XXX, die identiek is aan de naam op het titelblad. Deze verwijzing wordt genoteerd door de betreffende kmc in te vullen, voorafgegaan door een dollarteken ($), bijv. $3000. Zodra het record wordt opgeslagen in het GGC, wordt de verwijzing vervangen door de bijbehorende tekst.
Invulling bij onzelfstandige deel- en tussentitels
  • Standaardnummer, voorafgegaan en afgesloten door #. Dit onderdeel is altijd verplicht.
  • PPN van koepel of tussentitel, voorafgegaan en afgesloten door ! Dit onderdeel is altijd verplicht.
Zie voor nadere informatie over meerdelige en seriële publicaties: Handleiding Meerdelige en Seriële Publicaties - inhoudsopgave
Herhaald: Niet herhaalbaar
Relaties: Enkele belangrijke kmc's zijn: kmc 4004 , kmc 4006 , kmc 326X , kmc 4400
Nota bene: Voor specifieke richtlijnen bij verschillende materialen, zie: PAR 320 !
Voorbeelden
Algemeen
4000 @Kinderen zonder thuis op deze wereld / G. de Lange
4000 @Handboek der liturgie / $3000
3000 A.J.@Koenders
4000 @Economie : een kritisch handboek / door $3000
3000 Jan@Tinbergen!068183763!
4000 #10#!851452914!
Objecten
4000 @Venus and Cupid
4000 @Portrait of Thomas Jefferson
4000 @Ceramic fruit bowl
4000 @Untitled
4000 @Empire State Building
4000 @Album of 65 Studies
4000 @Medal of Emperor Rudolf II
4000 @Julius Shulman Photography Archive
4000 A @Young Mother with Her Daughter
4000 Die @Irisse